Ai chạy bộ ở Vinh vài năm đều hiểu: cùng một vòng Quảng trường, nhưng tháng Sáu và tháng Mười Hai là hai thế giới khác nhau. Mùa hè có những ngày gần 40°C kèm gió Lào khô nóng. Mùa đông lại có những buổi sáng chỉ 10–12°C, mưa phùn và độ ẩm cao. Cơ thể cần được “chỉnh” theo từng mùa thì mới tập đều và an toàn được.
Mùa nóng: chạy chậm lại không phải là lười
Khi trời nóng, tim phải làm hai việc cùng lúc: bơm máu tới cơ bắp để chạy và đưa máu ra da để thải nhiệt. Kết quả là ở cùng một tốc độ, nhịp tim cao hơn hẳn so với ngày mát. Chạy đúng pace quen thuộc trong ngày nóng thực chất là đang chạy nặng hơn rất nhiều.
- Chạy theo cảm giác hoặc nhịp tim, không theo pace. Ngày nóng, chậm hơn bình thường 10–30 giây mỗi km, thậm chí nhiều hơn, là hoàn toàn bình thường.
- Chọn giờ mát. Đó là lý do các buổi chạy chung của CLB thường diễn ra từ sáng sớm. Tránh khung giờ 10h–16h, nhất là những ngày có gió Lào.
- Cho cơ thể thời gian thích nghi. Cần khoảng 10–14 ngày tập đều trong thời tiết nóng để cơ thể đổ mồ hôi sớm hơn và giữ nước tốt hơn. Đầu mùa hè, hãy giảm quãng đường và cường độ rồi tăng dần.
- Uống nước có kế hoạch. Uống một cốc nước lớn khoảng 1–2 giờ trước khi chạy. Với buổi chạy trên 60 phút, mang theo nước và bổ sung điện giải. Không cần ép uống quá nhiều: với phần lớn buổi tập, uống theo cơn khát là đủ.
- Trang phục sáng màu, thoáng khí, đội mũ lưỡi trai hoặc visor, bôi kem chống nắng nếu chạy khi trời đã sáng rõ.
Dấu hiệu phải dừng ngay
Chóng mặt, buồn nôn, đau đầu dữ dội, nổi da gà hoặc ớn lạnh giữa trời nóng, ngừng đổ mồ hôi, nói năng lẫn lộn: đây là những dấu hiệu của say nắng, sốc nhiệt. Hãy dừng chạy, vào chỗ râm mát, làm mát cơ thể bằng nước và gọi người hỗ trợ. Đừng bao giờ cố “chạy cho xong bài”.
Mùa lạnh: khởi động kỹ, mặc nhiều lớp
Rét ở Vinh không quá sâu nhưng ẩm, có gió và hay mưa phùn, nên cảm giác lạnh hơn nhiệt độ thực tế.
- Mặc nhiều lớp mỏng: lớp trong thấm hút mồ hôi (tránh áo cotton vì giữ ẩm), lớp ngoài mỏng để chắn gió. Mẹo nhỏ: ra khỏi nhà thấy hơi lạnh là vừa, vì sau khoảng 10 phút chạy cơ thể sẽ ấm lên.
- Giữ ấm đầu, tai và tay bằng mũ len mỏng, găng tay. Có thể tháo ra giữa buổi khi đã ấm.
- Khởi động lâu hơn 5–10 phút: đi bộ nhanh, chạy chậm, xoay khớp, đá chân. Cơ lạnh dễ bị căng hơn, nhất là khi chạy nhanh.
- Vẫn phải uống nước. Trời lạnh ít khát nhưng cơ thể vẫn mất nước qua mồ hôi và hơi thở.
- Thay đồ khô ngay sau khi chạy. Đứng nói chuyện trong chiếc áo ướt mồ hôi giữa gió lạnh là cách nhanh nhất để bị cảm.
Một kế hoạch tập cho cả năm
Nhiều runner chọn mùa thu và đầu đông, khi thời tiết dễ chịu nhất, để chạy giải và tập các bài chất lượng. Mùa hè phù hợp để duy trì nền thể lực bằng những buổi chạy nhẹ, tập sức mạnh và bơi. Điều chỉnh mục tiêu theo mùa giúp bạn tiến bộ đều mà không phải “chiến đấu” với thời tiết.
Nếu bạn có bệnh tim mạch, huyết áp hoặc đang dùng thuốc, hãy hỏi ý kiến bác sĩ trước khi tập trong thời tiết khắc nghiệt.
Bình luận (0)